Soorten fietspaden
Er zijn meerdere manieren om fietspaden onder te verdelen. Hieronder worden er drie genoemd. - Juridische indeling: verplicht fietspad, verplicht fiets-/bromfietspad, onverplicht fietspad.
- Indeling gekoppeld aan gebruik:
- recreatief fietspad, vooral gebruikt voor toerfietsen/vrije tijd
- utilitair fietspad, vooral gebruikt voor verplaatsingsmotieven zoals werken, onderwijs, wonen, winkelen en sociaal-cultureel bezoek
- Indeling gekoppeld aan ontwerp:
- solitair (brom)fietspad, volgt een eigen tracé, bijvoorbeeld een verbinding door park, kortsluiting tussen wijken of een verbinding door de natuur
- vrijliggend (brom)fietspad, gerelateerd aan naastgelegen rijbaan, wordt hiervan gescheiden met een tussenberm of een andere vorm van fysieke scheiding
- aanliggend (brom)fietspad, ligt direct aan naastgelegen rijbaan, zonder een vorm van fysieke scheiding
Basiseisen voor de buitenberm langs (brom)fietspad
Ongeacht de juridische status, het gebruik en het ontwerp zijn de basiseisen voor bermen langs (brom)fietspaden gelijk. In de praktijk wordt hier minder hard aan vastgehouden bij recreatieve en onverplichte fietspaden. - Buitenberm
Ontwerpeisen:- het bermoppervlak moet op ongeveer gelijke hoogte aansluiten op de verharding (maximaal 20 millimeter lager dan de verharding)
- breedte obstakelvrije zone: 1,00 meter, binnen deze ruimte mogen geen takken of stamdelen voorkomen die het fietsverkeer kunnen hinderen (zie factsheet Obstakelvrije zone)
- door (half)verharde bermen toe te passen komt een fietser minder snel ten val als deze in de berm komt, dit geldt zeker voor een fietspad dat smaller is dan 2,00 meter (zie factsheet Halfverharde bermen)
- een duidelijk (visueel) contrast tussen verharding en berm
- de berm wordt onder een helling van tenminste 1:20 aangelegd
- Tussenberm
Voor de eisen die gesteld worden aan een tussenberm zie factsheet Erftoegangswegen – buiten de bebouwde kom en factsheet Gebiedsontsluitingswegen – buiten de bebouwde kom.
Bermongevallen met fietsers
Het aantal fietsongevallen stijgt. Jaarlijks raken circa 9.000 fietsers ernstig gewond in het verkeer. Het gaat daarbij vooral om enkelvoudige fietsongevallen: fietsers vallen of botsen tegen een obstakel. Een goed ontworpen berm, waarbij voldaan is aan bovengenoemde ontwerpeisen, en goed onderhoud verkleinen de kans op ongevallen. Er wordt op dit moment veel onderzoek uitgevoerd naar kenmerken van een vergevingsgezind fietspad. De resultaten hiervan leiden mogelijk tot aangepaste ontwerprichtlijnen. Sociale veiligheid
Bij fietspaden is sociale veiligheid een belangrijk thema. De mate van veiligheid wordt met name bepaald door (positieve) sociale controle: zijn er mensen die te hulp schieten als er iets mis gaat? Zichtbaar zijn en zicht hebben spelen een belangrijke rol. De berminrichting is hierbij mede van belang. De sociale veiligheid kan worden bevorderd door: - zicht vanaf de rijbaan of omliggende woningen op het fietspad
- dicht struikgewas op afstand houden (> 3,00 meter)
- verlichting toepassen indien het een veelgebruikt fietspad is waarvoor geen alternatieve route is (deze verlichting kan ’s nachts worden uitgeschakeld)
Groen en bermen bij fietspaden
Beplanting in de berm heeft meerdere positieve effecten. Het veraangenaamt het fietsen en het verblijfsklimaat, het geeft schaduw en beschutting (tegen wind en regen) en het vermindert verblinding door tegemoetkomende auto’s. Beplanting kan ook negatieve effecten hebben, namelijk minder (toe)zicht vanuit de omgeving en minder zicht vanaf het fietspad. Bovendien kan begroeiing een schuilplaats bieden voor iemand met kwade bedoelingen. Maatwerk is daarom belangrijk: welke begroeiing past het best naast dit fietspad? |
